Bazylia – zioło na szczęście

Bazylia kojarzy się nam z kuchnią włoską, więc warto dowiedzieć się o jej różnorodnym zastosowaniu. Nadaje się do uprawy w doniczce na nasłonecznionym parapecie bądź balkonie, im więcej słońca tym intensywniejszy smak.Spełnia się również jako roślina dekoracyjna. Uprawiana w domu jest bardziej aromatyczna niż ta z półek sklepowych oraz utrzymuje się o wiele dłużej. Obecnie odkryto 60 gatunków i 150 odmian bazylii.



Liść bazylia

Liście bazylii

Skąd wzięła się bazylia?

Francuzi nazywają ją „L’herbe royal” co oznacza „ziele królewskie”.  W języku greckim bazylia wywodzi się od słowa „vasileus” czyli król. Pochodzi z Azji, gdzie była poświęcona lokalnym bogom: Krishna i Wishnu, starożytne ludy znad Gangesu miały ją za gatunek doniczkowy. Do Polski przywędrowała w XVI wieku dzięki królowej Bonie, jednak słynna zrobiła się dopiero w XVIII wieku, gdy w kraju nastała moda na wszystko co francuskie. Jednak wśród takich przypraw jak majeranek, tymianek czy cząber, bazylia nie potrafiła wybić się tak jak w czasach obecnych. Bazylię według wschodniej kultury wręcza się na szczęście, aby przyciągała dostatek posiadaczom nowego domu bądź osobom otwierającym swój biznes.

Właściwości i zastosowanie lecznicze bazylii

Bazylia w doniczce

Bazylia w doniczce

Za lecznicze właściwości bazylii odpowiadają cenne składniki zawarte w jej liściach. Przede wszystkim olejki eteryczne, zwłaszcza estragol, którego aktywne cząsteczki mają silne działanie przeciwzapalne. Roślina jest również skarbnicą garbników oraz flawonoidów. Bazylia dostarcza także sporo witamin: A, C, E,  B2, B5, kwas foliowy, beta-karoten oraz zawiera sporo cennych substancji mineralnych: wapnia, magnezu, żelaza, fosforu, miedzi, cynku i potasu.


Ma działanie łagodzące, więc warto po nią sięgnąć, gdy ma się zły humor. Wspomaga układ nerwowy, poprawia nastrój, zwalcza bezsenność, zmniejsza nadpobudliwość, łagodzi zmęczenie. Napar z bazylii potrafi uśmierzyć ból głowy, wystarczy namoczyć gazę w ostudzonym płynie i przykładać jako kompres. Wykorzystywana jest nawet jako antydepresant, gdyż przywraca równowagę emocjonalną. Ponadto wyostrza zmysły i poprawia pamięć. Zimna herbatka ze świeżych liści bazylii jest dobra jako płukanka na problemy oczu. Do tego typu kuracji nie nadaje się jednak zmielone zioło.

Herbatka z bazylii poprawia trawienie, zapobiega skurczom żołądka, jest pomocna przy wzdęciach i niestrawnościach, gdyż pobudza wydzielanie soku żołądkowego. Bazylia zwiększa przyswajanie składników pokarmowych. Przyspiesza przemianę materii, dzięki czemu wspomaga odchudzanie. Zapobiega wymiotom, nudnościom, biegunkom.

kwiatbazyli

Kwiat bazylii

Ma także właściwości przeciwgorączkowe, gdyż obniża wysoką temperaturę i rozgrzewa organizm. Przy objawach grypy pomoże nam napar z bazylii także w formie inhalacji. Gorący napar wlewamy do miski, nakrywamy głowę ręcznikiem i wdychamy parę przez kilka minut dopóki napar będzie gorący. Pomaga zwalczyć kaszel oraz oczyszcza oskrzela, więc również warto płukać gardło naparem z bazylii.

Bazylia wspomaga odporność organizmu, posiada wysoką zawartość antyoksydantów co spowalnia proces starzenia się komórek. Zioło to jest również pomocnikiem w schorzeniach serca, gdyż zmniejsza poziom cholesterolu. Wykorzystywana jest również w leczeniu reumatyzmu i stawów. Sok ze świeżych liści bazylii neutralizuje ukąszenia owadów.

Bazylia – jej zastosowanie w kuchni

Makaron z bazylią, pomidorami koktajlowymi oraz czosnkiem na oliwie

Makaron z bazylią, pomidorami koktajlowymi oraz czosnkiem na oliwie

Zioło które w obecnych czasach jest najczęściej spotykaną rośliną wśród kuchni śródziemnomorskiej. Pełni również ważną rolę w kuchni azjatyckiej. Wchodzi w skład ziół prowansalskich razem z rozmarynem, tymiankiem, szałwią, miętą pieprzową, cząbrem ogrodowym i majerankiem. Bazylia polecana jest także osobom na diecie bezsolnej, wystarczy zmieszać ją z rozmarynem.

Najsmaczniejsza jest bazylia świeża, dlatego jest najlepszym dodatkiem do sałatek czy makaronów. Można łączyć ją z czosnkiem pieczonym, smażonym czy świeżym. Dobrze komponuje się z cebulą, pieprzem i estragonem. Właśnie tym ziołem często uzupełniany jest smak pomidorów, choć równie doskonale łączy się z bakłażanem, cukinią czy szpinakiem. Tworzy świetny duet z truskawkami w deserach czy limonką w lemoniadach. Ponadto dzięki niej możemy poprawić smak dań z roślin strączkowych – bób, fasola czy groch oraz ułatwia trawienie i zapobiega wzdęciom. Zupy z soczewicy czy grochu zaczarujemy jej aromatem dodając ją  do ostatnich minut gotowania.

W kuchni azjatyckiej świetnie łączy się z mlekiem kokosowym i curry. W sałatce z tofu, kiełkami, makaronem ryżowym i prażonymi nerkowcami.

Świeżą bazylie można zamrozić i przechowywać w takim stanie przez kilka tygodni.

Bazylia w oliwie

Bazylia w oliwie

Należy uważać z suszeniem, gdyż wysoka temperatura niszczy jej smak i aromat ( suszymy ją w temperaturze nie wyższej niż 30 stopni ). Należy używać jej pod koniec gotowania czy smażenia. Świeżą bazylie można zamrozić i przechowywać w takim stanie przez kilka tygodni, aby zapobiec pognieceniu liści można ją umieścić w woreczku z powietrzem. Dobrym sposobem jest przetrzymywanie bazylii w oleju. Ważne, aby słoik był szczelnie zamknięty oraz przechowywany w ciemnym i chłodnym miejscu. Dodatkiem do tego może być papryczka chili lub czosnek. Takie liście bazylii będą świetnym dodatkiem do makaronów, sosów czy zup, mogą także posłużyć za bazę do pesto. Pozostały olej będzie rewelacyjnym dodatkiem do dressingów.
Bazylia to podstawowy składnik pesto w którym pozostałymi składnikami są parmezan, orzeszki piniowe, czosnek, sól, pieprz i olej. Smakosze bazylii miażdżą ją porcelanowym tłuczkiem, aby nie tracić jej aromatu.

Przepis na vege pesto z bazylii:
    • pół szklanki świeżej bazylii
    • 2 ząbki czosnku (można zastąpić czosnkiem niedźwiedzim)
    • ćwierć szklanki orzeszków piniowych( można zastąpić włoskimi, laskowymi, migdałami)
    • pół szklanki oleju rzepakowego
    • sól, pieprz do smaku
Pesto z bazylii

Pesto z bazylii

Do blendera wrzucamy umyte i osuszone listki bazylii, czosnek, obrane ze skórki orzechy oraz połowę oleju, dokładnie miksujemy. Dolewamy pozostały olej, doprawiamy i miksujemy. Możemy zrobić większą ilość i szczelnie zamkniętą przechowywać w lodówce. Warto pamiętać, aby wierzch polać olejem, w ten sposób nie utworzy się pleśń na powierzchni.

Zdrowotny napar z bazylii – zalać łyżkę świeżej lub suszonej zalać wrzątkiem, pozostawić na kilkanaście minut. Napar ten świetnie nadaje się przy eliminacji gorączki oraz jako płukanka do gardła, namoczona w nim gaza posłuży jako kompres stosowany w bólu głowy. Napar taki z łyżką miodu ma właściwości rozgrzewające.

W krajach wschodu nasionek używa się do przygotowywania napojów. Wsypuje się je do soków lub wody. Napój ten przyspiesza procesy trawienia, nasionka gdy napęcznieją przypominają rybią ikrę. W azjatyckiej kulturze jest uznana za świętą roślinę. Bazylię w formie proszkowej używano przy rytuałach religijnych. Robiono z niej różańce ze względu na jej szczególny aromat. W Indiach miała chronić przed klątwami.
W średniowieczu podczas nowiu księżyca palono bazylię na popiół, który jak podają legendy leczył a także usuwał brodawki. Nazywano ją także”ziołem położnic”, miała łagodzić bóle porodowe oraz była stosowana u kobiet karmiących aby zwiększyć ilość pokarmu.

Bazylia przed zakwitnięciem

Bazylia przed zakwitnięciem

W starożytnej Grecji i Rzymie kobiety dodawały jej do kąpieli, skóra wtedy pachniała uwodzicielsko oraz znikały z niej skazy i wypryski. Bazyliowym tonikiem przecierano twarz – dodawał blasku skórze oraz pielęgnowano nim włosy i zęby. We Włoszech kobiety wystawiały bazylię za oknem symbolizując akceptację starań mężczyzny, który ubiegał o jej względy, gdyż dawniej był to znak miłości.
W Meksyku do dzisiaj bazylia noszona jest w portfelu, aby zapewnić wierność ukochanej osoby oraz przyciągnąć pieniądze.

Author: Marlena

Share This Post On

1 Comment

  1. Dzięki wielkie za podpowiedzi o bazylii! Czasami człowiek siedzi i trudzi się nad rozwiązaniem problemu, a tu wystarczy załączyć komputer i tak wiele odpowiedzi w jednym.

    Post a Reply

Submit a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.